Của khán giả

Đã hai năm này cứ mỗi lần mùa thi đại học đến lòng tôi lại trào dâng cảm xúc khó tả: vui mừng, băn khoăn, day dứt kèm theo nỗi xót xa. Tôi vui vì thấy một lớp bạn trẻ đang chuẩn bị bước vào một cuộc thử thách cam go - kỳ thi đại học – một kỳ thi khá quan trọng giúp các bạn tìm ra một ngôi trường tin cậy, trang bị những hành trang cần thiết trước ngưỡng cửa vào đời. Nhưng tôi day dứt và xót xa vì nhận thấy bóng dáng của mình trong hàng vạn bạn trẻ tham gia kỳ thi năm nay, có bao nhiêu bạn đã xác định cho mình một ngôi trường phù hợp, một ngành nghề yêu thích, hay đơn giản chỉ là sự lựa chọn và hành động nhất thời theo số đông như tôi năm ấy để rồi trao sức trẻ, thời gian của bản thân cho những ngôi trường chỉ có thể cho bạn một tấm bằng trên giấy tờ, rồi cuộc đời, số phận các bạn sẽ đi về đâu?

Những ngày cuối năm học cấp III, cũng như những bạn bè khác tôi ước mơ mình sẽ thi đỗ vào một ngôi trường đại học tôi băn khoăn tìm cho mình một ngôi trường lý tưởng để đăng ký dự tuyển, tôi chẳng biết trường nào, ngành nghề nào phù hợp với mình nhưng khi nghĩ đến những cái tên thường được các thầy cô và bạn bè cho là “có giá” nên đăng ký: Đại Học Quốc Gia, Đại học Sự Phạm I Hà Nội,…. Cha luôn tôn trọng những quyết định của tôi nhưng ông vẫn khuyên: “Con nên thi khối A vì khối C bố thấy mọi người nói khó lắm, vả lại những trường khối A nhiều hơn cho mình lựa chọn…”. Ngày thi tốt nghiệp vừa kết thúc bạn bè trong lớp tôi đều vội vã cho mình một lò luyện thi đại học: đứa ôn tại trường, đứa thì lên tỉnh, cha quyết định khăn gói đưa tôi lên luyện thi tại một lò có tiếng trên đường Tạ Quang Bửu - Đại Học Bách Khoa Hà Nội, cha tìm cho tôi những giảng viên danh tiếng và yên tâm để tôi lại với gia đình của người bà con gần đó. Lần đầu tiên xa gia đình, ngỡ ngàng trước cuộc sống mới của thủ đô nhộn nhịp, phong cách học, giảng dạy mới: mỗi lần trước khi vào lớp tôi phải nộp tiền, lớp học nóng hầm hập dưới cái nắng của mùa hè, mặc dù được giảng viên khá danh tiếng chỉ dẫn nhưng chúng tôi phải ghi chép rất nhiều để có đủ lượng kiến thức cho kỳ thi - chỉ có một tháng là tới ngày thi đại học – nhưng điều kỳ lạ hơn là lần đầu tiên tôi nhìn thấy hiện tượng học sinh ngủ gục, những bạn khác phái ôm nhau trong lớp mà không bị nhắc nhở. Một tháng ôn thi, tâm trí tôi đủ để dành cho việc đón nhận những điều mới mẻ từ cuộc sống xung quanh và nỗi nhớ nhà quay quắt hơn là việc tiếp thu kiến thức và năm ấy tôi………. thi trượt đại học.

Nhưng đó chưa phải là nỗi thất vọng lớn nhất, với suy nghĩ chỉ có con đường vào đại học mới có thể giúp tôi nên người nên cha cho tôi ôn thi trọn vẹn 2 năm trên mảnh đất Hà Nội nhưng trải qua 2 kỳ thi nữa tôi vẫn không nhận được giấy báo trúng tuyển. Nhìn đôi mắt thất vọng của cha, nhìn những vật dụng trong gia đình đội nón ra đi vì kinh phí học hành cho 2 anh em, nhìn những bạn bè cùng trang lứa đỗ trường này, trường kia lòng tôi như thắt lại, tôi như người không còn niềm tin vào giá trị của mình,vào kiến thức mà mình đã tích lũy, mặc dù khi học cấp III tôi luôn là học sinh năng động và học khá, tôi trở thành một người lầm lũi, mặc cảm, tách biệt với bạn bè và mọi người xung quanh.

Tôi và những người bạn của tôi đã đã đánh đổi mồ hôi, máu và nước mắt cho việc học những kiến thức vô ích

Không chịu đựng được cảnh bạn thì đi học còn mình thì ở nhà, bạn sẽ có bằng cấp còn mình thì không, tôi quyết định thi tuyển vào ngành CNTT của một trường Cao đẳng, may mắn đã mỉm cười, vì đây là hệ liên kết giữa 2 trường cao đẳng Bắc Nam nên việc thi tuyển rất dễ dàng. Từ đó tôi trở thành sinh viên theo học một ngành mà mình không hề thấy thích thú. Học hết 2 năm ở ngoài Bắc chúng tôi có quyết định vào TPHCM để học tiếp một năm còn lại theo thỏa thuận của hệ liên kết. Điều khiến tôi ngỡ ngàng nhất khi bước chân đến thành phố công nghiệp không phải là cuộc sống mới ,với những con người mới, khác biệt về phong tục, tập quán, tiếng nói mà là việc ngay ngày hôm sau tôi phải chứng kiến cảnh một người bạn nghèo cùng lớp đến bệnh viện bán máu để lấy tiền đặt phòng KTX. Còn tôi, hằng ngày phải leo gần 20 tầng KTX khu nam và nữ bán bánh ngọt trang trải cho đủ chi phí học hành. Không biết bao lần tim tôi nhói lên và òa khóc khi nhận được vài trăm ngàn ít ỏi mà cha gửi cho với lời nhắn: “Con cố gắng học hành cho nên người, cứ như bố làm ruộng khổ lắm, lợn gà chết hết vì dịch cúm, mùa màng thì thất thu vì bão lụt”. Chính vì lẽ đó tôi đã lao vào học nhưng không phải vì niềm đam mê CNTT mà đơn giản tôi muốn có được điểm cao, tôi muốn khi ra trường tôi phải kiếm được một tấm bằng khá, giỏi. Tôi đã được toại nguyện, cuối khóa học tôi là một trong những nữ sinh hiếm hoi của khoa đạt được tấm bằng cử nhân CNTT loại Khá.

Lễ trao bằng tốt nghiệp kết thúc, bạn tôi bè thường hỏi nhau: “Mày đã có cơ nào chưa?” hay “Gia đình mày đã chuẩn bị được bao nhiêu tiền để xin việc?”. Thật bất hạnh tôi không có người quen có chức tước, địa vị để có thể nhấc tôi vào một cái ghế trong cơ quan của họ, gia đình tôi cũng không có đủ tiền và có “cửa” chạy chọt chỗ này chỗ nọ cho tôi công việc như mong muốn nhưng khi nộp hồ sơ xin việc tôi khá tự tin vì ít nhất mình cũng đạt được bằng Khá. Tuy nhiên, tôi thất vọng hoàn toàn vì các công ty cần một nhân viên làm được việc chứ không phải một tấm bằng với những điểm cao, tôi thì lại không làm được điều đó. Tôi ôm tấm bằng Khá của mình và chịu thất nghiệp trong một thời gian dài, đó là cái giá phải trả cho việc học tập chỉ vì mục đích đạt điểm cao và bằng khá, giỏi chứ không phải học để ra làm việc cho tốt.

Hiện nay, tôi đang là một nhân viên tư vấn khá thành công về các khóa huấn luyện phát triển kỹ năng sống cho người dân Việt trong một tổ chức liên kết Việt Nam – Singapore. Tôi hoàn toàn cảm thấy thoải mái, tự tin và không có một chút ràng buộc nào về bằng cấp, những kiến thức về lập trình CNTT không cần thiết với tôi lúc này, bạn bè tôi thường nói: Thật uổng phí cho những thời gian tôi theo học trong trường ĐH và khuyên tôi hãy tìm một công việc phù hợp với tấm bằng ấy.

Nghe những lời khuyên ấy tôi thực sự thấy ân hận, tôi ân hận vì mình đã bỏ phí thời gian và sức trẻ cho những điều vô ích, tôi sẽ ân hận hơn nếu quay lại cầm tấm bằng của mình và xin một công việc liên quan đến ngành CNTT vì đơn giản đó không phải là thứ tôi yêu thích, tôi muốn sống cho chính bản thân mình chứ không phải sống theo ý kiến của số đông, sẽ tội nghiệp cho tôi, tội nghiệp cho một đất nước có một con người đang sống vì một tờ giấy bằng cấp.

Điều khiến tôi thoải mái hơn là khi xem chương trình và đọc Website NĐT tôi khám phá ra rằng những người thành công không hẳn dựa vào bằng cấp. Tôi đã thấy anh Đặng Lê Nguyên Vũ đưa thương hiệu café Trung Nguyên đến với thế giới không phải dựa vào tấm bằng tốt nghiệp đại học ngành y mà anh có trong tay; tôi thấy cô Dương Thanh Thủy xây dựng thương hiệu Miss Áo Dài phần lớn dựa vào khả năng tự học ngoại ngữ và quá trình trải nghiệm cuộc sống; tôi thấy Hiệp sĩ máy tính Công Hùng không được đi học đầy đủ, chỉ với một ngón tay cử động nhưng đã mang lại lợi ích cho biết bao số phận kém may mắn… và tôi đã tìm được thêm một niềm đam mê lớn, đam mê tìm gặp và phỏng vấn những doanh nhân thành đạt để học hỏi và lan truyền những bí quyết ấy đến với người dân Việt Nam. Lại một lần nữa tôi đi theo tiếng gọi của lòng đam mê, không danh nghĩa của một tổ chức nào, không bằng cấp báo chí, tôi đã tìm gặp và phỏng vấn nhận được sự ủng hộ và chia sẻ của khá nhiều doanh nhân thành đạt.

Hãy suy nghĩ kỹ để tìm cho mình một hướng đi trong cuộc đời

Tôi không phủ nhận kiến thức trong trường học, tôi chỉ mong các bạn trẻ trước khi xác định cho mình một ngành học hãy dành thời gian suy nghĩ thật sâu để tìm ra điều bạn thực sự mong muốn có được trong cuộc đời này là gì và lựa chọn cho mình một ngành học phù hợp nhất trong những thời điểm phù hợp nhất.

Giảng đường ĐH không hẳn là nơi lý tưởng cho bạn trau dồi kiến thức, hãy học từ cuộc sống, hãy là học trò của vạn vật xung quanh bạn và những người có được bằng cấp cũng cần thời gian trải nghiệm và thử thách ngoài thực tế mới có thể làm tốt công việc của mình.

Bạn chỉ sống một lần trên đời, để sống một cuộc sống có chủ đích bạn đừng bước đi bằng đôi chân mà hãy bước đi bằng ý chí, xin đừng đánh mất thời gian, tuổi trẻ và công sức của bạn và người thân chỉ vì sống theo ý kiến của số đông như tôi năm ấy.

TB: Tôi hoàn thành bài viết đã qua nửa đêm nhưng phòng trọ bên cạnh đèn điện vẫn sáng bởi có một em trai miền Tây đang miệt mài ôn thi đại học.

Lai Mot Lan....

Duong Thi Lua - Email: chemchepthanki20@yahoo.com (30/06/2009 05:41:41 PM)

Doc bai viet cua ban minh nhu nhan ra nhieu deu,cung co lan minh da tung nghi con duong dai hoc la duy nhat.Ky thi dai hoc sap toi doi voi minh do la ca mot van de nhung du ket qua co ra sao minh cung se khong bi quan vi do khong phai la con duong duy nhat.

Đúng nhưng chưa đủ

Lưu Hồng - Email: luulamhong@gmail.com (19/06/2009 01:37:09 PM)

Tôi đồng ý với ý kiến của bạn Nguyễn Thị Hoà, quan điểm của bạn đúng nhưng chưa đủ. Tôi muốn bổ sung thêm ý kiến sau:

Rất hay nếu con người chúng ta tự cân nhắc và lựa chọn được hướng đi đúng với bản thân. Nhưng sự ý thức và giác ngộ đó không phải tự nhiên chúng ta có được, ở độ tuổi 18, bạn có thể chưa có ý thức hệ và chưa thể biết rõ bản thân mình muốn làm gì và cần làm gì, vì vậy con đường lựa chọn của bạn cân nhắc vào thời điểm đó, chưa chắc đã phải là một sự lựa chọn sai lầm.

Mặc khác, cũng chính sự trải nghiệm trong 4 năm đại học giúp bạn nhận ra điều gì thích hợp với bạn. Em trai tôi năm nay 18 tuổi, khả năng nhận thức rất khá nhưng em không muốn thi đại học vì em chưa biết con đường nào phù hợp với em hơn. Em muốn ra ngoài vật lộn và đúc rút kinh nghiệm trước khi suy nghĩ có cần thiết học đại học hay không? Nhưng nếu hỏi em muốn ra ngoài trải nghiệm điều gì, thì em không biết. Động viên em từng trải tốt hơn vội vã quyết định con đường đại học, đó là điều tốt, tuy nhiên, nếu không có mục đích và định hướng rõ ràng, thì đấy là sự liều lĩnh nóng vội.

Vì vậy, sẽ đầy đủ hơn nếu bài viết của bạn nhấn mạnh đến việc tìm ra mục đích sống và làm việc. Lựa chọn con đường đại học hay không đại học, sẽ không là vấn đề nếu chúng ta xác định rõ mình cần gì và muốn làm gì.

Cái gì cũng có cái giá của nó.

Hoa Nguyễn Đình Giang - Email: toend2008@yahoo.com (27/05/2009 12:52:48 AM)

1h Sáng vô tình đọc được bài này trong khi mình đang ôn thi cuối kỳ. Kỹ năng đạp đỗ bằng cấp nhưng cái gì cũng có cái giá của nó. Hãy quý trọng những gì mình đang có. Chúc vui.

chia se

tran thuy - Email: tranthuy@gmail.com (08/05/2009 01:52:37 PM)

qua bai viet cua ban ,toi phan nao cung cam thay co hoan anh cua minh trong cau chuyen
nhung toi khong duoc may man nhu ban
khi toi truot dh gia dinh ai cung nhin toi bang ay mat khat thuong ,mat du ho da la nguoi than cua toi
ban dau toi tuong chung nhu khong vut day noi
nhung toi da tu nhu voi minh rang phai co gang bat day de co the dua minh den nhung con duong tot hon
va toi bay gio da la sv nam nhat cua truong dh kinh te cong nghiep long an
mac du la la truong dan lap nhung chinh nho su giup do cua thay co , nhat la thay hieu truong toi da hieu dieu gi la wan trong
cai chu yeu la minh phai hoc hnhu the nao de tro thanh mot con nguoi
vi vay bay gio toi dang co gang hoc that tot,khong phai hoc vi diem so ma phai hoc nhu the nao de tro thanh mot con nguoi ,mot nguoi co the khac phuc duoc moi kho khan ma minh gap phai HAY SONG VOI CHINH CON NGUOI MINH ,DUNG NEN CHAY THEO NHUNG TAM BANG MA TRONG KHI MINH CHANG CO MOT KIEN THUC NAO.

một suy nghĩ khác

nguyễn hoàng giang - Email: hoang_giang307@yahoo.com (28/03/2009 09:51:42 AM)

tôi đồng ý với bạn rằng bằng cấp không quan trọng bằng kiến thức mà mình thu thập được ở môi trường xã hội nhưng bạn phải đặt mình vào vị trí mà bạn muốn xin việc. Nếu bạn xin việc tại các cơ quan nhà nước thì bạn nhất định phải có băng cấp để người ta có thể nhận biết khả năng của bạn (ít ra đó là một cơ sở để xác định năng lực của bạn bởi nếu không căn cứ vào đó thì lấy cơ sở nào). Còn nếu bạn có năng lực thực sự thì bạn có thể tự mình tạo dựng sự nghiệp cho riêng mình giống như anh Đặng Lê Nguyên Vũ. Ở đời thường có nhiều nghịch lý: nếu bạn không có bằng cấp nhưng thành đạt thì được người đời khen ngợi nhưng cũng trường hợp đó là không bằng cấp nhưng bị thất thế thì bạn bị người ta nói cạnh khóe răng thăng đó chẳng bằng cấp gì. Tôi cũng có suy nghĩ như bạn Nguyễn Phúc Hậu rằng hãy bước đi và ta sẽ học thêm nhiều điều

học không bao giờ lãng phí

Hoàng Trung - Email: kttrung@gmail.com (01/03/2009 10:08:49 PM)

bài của bạn viết rất hay, đã miêu tả rất chân thật cảm xúc của rất nhiều bạn trẻ khi muốn bước vào giảng đường đại học.
Tôi đồng ý với bạn về quan điểm học không phải vì tấm bằng mà học là để làm người, để lao động, để cùng chung sống ( khẩu hiệu của trường tôi đang học đấy bạn ).
Tôi cũng chia sẻ với bạn về khó khăn của sinh viên từ nông thôn lên thành phố học ( tôi và nhiều bạn cùng lớp cũng đang phải trải qua).
và đúng là niềm đam mê là nguồn sức mạnh đưa chúng ta đến mục đích, đến thành công.
và chúng ta cần phải thi (khi nào còn phải thi đầu vào) để đến trường, để được học tập, để nắm vững kiến thức, để rèn luyện tinh thần và ý chí và để có cơ hội. (đồng ý là cần phải cải tiến chương trình).
nếu bạn không học CNTT thì bạn có tìm ra được niềm đam mê của mình (hay là ở quê), hoặc nếu bạn được học ngành bạn đang làm thì bạn sẽ có thêm hay giảm cơ hội thăng tiến?
đành rằng là còn rất nhiều bất cập trong giáo dục??? nhưng học luôn có ích hơn là không học gì !!!học rồi mới biết điều gì là không cần thiết!!!
chúc may mắn.

học không bao giờ là lãng phí

Hoàng Trung - Email: kttrung@gmail.com (01/03/2009 10:04:46 PM)

Tôi đánh mất tuổi trẻ vì thi Đại học